Dao phay trụ là một trong những loại dao cắt phổ biến và quan trọng bậc nhất. Nhờ thiết kế đơn giản nhưng hiệu quả cao, dao phay được sử dụng rộng rãi trong các công đoạn phay mặt, phay rãnh, phay biên dạng, gia công tinh và gia công thô trên nhiều loại vật liệu khác nhau như thép, inox, nhôm, đồng…
Bài viết dưới đây sẽ cung cấp toàn bộ kiến thức cần biết về dao phay trụ trong gia công CNC, giúp bạn lựa chọn và sử dụng dao hiệu quả, chính xác và bền bỉ hơn.
Dao Phay Trụ Là Gì?
Dao phay trụ (End Mill / Flat End Mill) là loại dao cắt dùng trong gia công CNC, có hình dạng trụ tròn, phần lưỡi cắt bố trí dọc theo thân dao và thường có mặt đáy phẳng.
Trong quá trình gia công, dao phay trụ quay quanh trục chính của máy CNC và di chuyển theo các trục X, Y, Z để loại bỏ vật liệu khỏi phôi, tạo ra hình dạng, kích thước và bề mặt mong muốn.
👉 Dao phay trụ CNC được xem là “xương sống” của các nguyên công phay nhờ khả năng:
-
Phay mặt phẳng
-
Phay rãnh
-
Phay vai
-
Phay biên dạng 2D
-
Gia công thô và tinh
Cấu Tạo Của Dao Phay Trụ CNC
Một dao phay trụ tiêu chuẩn gồm các bộ phận chính sau:
Thân dao
-
Có dạng trụ tròn
-
Dùng để gá vào collet hoặc đầu kẹp dao của máy CNC
-
Thường làm từ HSS, Carbide nguyên khối hoặc thép gió phủ
Me cắt (lưỡi cắt)
-
Số me phổ biến: 2 me, 3 me, 4 me, 6 me
-
Me cắt chạy dọc theo thân dao
-
Có tác dụng cắt gọt vật liệu và thoát phoi
Mặt đáy dao
-
Thường là đáy phẳng
-
Cho phép phay đáy rãnh và phay mặt
-
Một số dao có đáy cắt trung tâm (center cutting)
Góc xoắn
-
30°, 35°, 45° hoặc biến thiên
-
Ảnh hưởng đến khả năng cắt và thoát phoi
Phân Loại Dao Phay Trụ Trong Gia Công CNC
Phân loại theo số me cắt
Dao phay trụ 2 me
-
Thoát phoi tốt
-
Phù hợp gia công nhôm, đồng, nhựa
-
Cắt nhẹ, ít kẹt phoi
Dao phay trụ 3 me
-
Cân bằng giữa độ cứng và thoát phoi
-
Gia công nhôm, thép mềm, thép carbon
-
Phổ biến trong gia công CNC hiện nay
Dao phay trụ 4 me
-
Độ cứng cao
-
Phù hợp gia công thép, inox
-
Bề mặt cắt mịn hơn
Dao phay trụ nhiều me (5–6 me)
-
Dùng cho gia công tinh
-
Tốc độ tiến dao cao
-
Yêu cầu máy CNC cứng vững
Phân loại theo vật liệu dao
Dao phay trụ HSS
-
Giá thành rẻ
-
Dễ mài lại
-
Phù hợp gia công tốc độ thấp
Dao phay trụ Carbide nguyên khối
-
Độ cứng và chịu nhiệt cao
-
Gia công tốc độ cao
-
Tuổi thọ vượt trội
Dao phay trụ phủ PVD / CVD
-
Phủ TiAlN, AlTiN, TiCN…
-
Giảm mài mòn
-
Tăng tuổi thọ dao
Phân loại theo vật liệu gia công
-
Dao phay trụ cho nhôm
-
Dao phay trụ cho thép
-
Dao phay trụ cho inox
-
Dao phay trụ cho gang
-
Dao phay trụ cho nhựa kỹ thuật
Mỗi loại được thiết kế khác nhau về góc cắt, rãnh thoát phoi và lớp phủ.
Xem thêm: Các loại dao phay tại AVATAR VINA
Ứng Dụng Của Dao Phay Trụ Trong Gia Công CNC
Phay mặt phẳng
Dao phay trụ tạo bề mặt phẳng, chính xác cao trên phôi kim loại.
Phay rãnh
Gia công rãnh then, rãnh chữ T, rãnh kỹ thuật trong chi tiết cơ khí.
Phay vai
Tạo các bậc vai sắc nét, vuông góc.
Phay biên dạng 2D
Gia công hình dạng chi tiết theo bản vẽ CAD/CAM.
Gia công thô & tinh
-
Dao ít me: gia công thô
-
Dao nhiều me: gia công tinh
Ưu Điểm Của Dao Phay Trụ CNC
- Độ chính xác cao
- Dễ lập trình trên máy CNC
- Đa dạng kích thước và chủng loại
- Phù hợp nhiều vật liệu
- Tuổi thọ cao nếu chọn đúng loại
Nhược Điểm Cần Lưu Ý
- Dễ gãy nếu chọn sai thông số
- Kẹt phoi khi gia công vật liệu dẻo
- Yêu cầu máy CNC đủ cứng vững
👉 Vì vậy, việc chọn đúng dao phay trụ CNC là yếu tố then chốt.
Cách Chọn Dao Phay Trụ Phù Hợp Trong Gia Công CNC
Dựa vào vật liệu gia công
-
Nhôm → dao 2–3 me
-
Thép → dao 3–4 me
-
Inox → dao phủ AlTiN
Dựa vào chiều sâu cắt
-
Cắt sâu → dao thân ngắn, cứng
-
Cắt nông → dao dài, linh hoạt
Dựa vào máy CNC
-
Máy nhỏ → dao ít me
-
Máy công nghiệp → dao nhiều me
Dựa vào mục đích gia công
-
Gia công thô → dao lớn, ít me
-
Gia công tinh → dao nhỏ, nhiều me
Thông Số Kỹ Thuật Quan Trọng Của Dao Phay Trụ
-
Đường kính dao (D)
-
Chiều dài cắt (LOC)
-
Tổng chiều dài dao (OAL)
-
Số me cắt
-
Góc xoắn
-
Lớp phủ bề mặt
👉 Tối ưu thông số giúp:
-
Giảm mòn dao
-
Tăng chất lượng bề mặt
-
Tiết kiệm chi phí sản xuất
Lưu Ý Khi Sử Dụng Dao Phay Trụ CNC
- Chọn đúng tốc độ trục chính
- Cài đặt bước tiến phù hợp
- Sử dụng dung dịch làm mát
- Tránh rung động khi cắt
- Thay dao khi có dấu hiệu mòn
Xu Hướng Sử Dụng Dao Phay Trụ CNC Hiện Nay
-
Dao phay trụ carbide nguyên khối
-
Dao phủ công nghệ cao
-
Dao phay trụ chuyên dụng theo vật liệu
-
Gia công tốc độ cao (HSM)
Kết Luận
Dao phay trụ trong gia công CNC đóng vai trò vô cùng quan trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng sản phẩm, tốc độ gia công và chi phí sản xuất. Việc hiểu rõ cấu tạo, phân loại, ứng dụng và cách chọn dao phay trụ CNC sẽ giúp thợ cơ khí và doanh nghiệp tối ưu hiệu quả gia công, nâng cao năng suất và độ chính xác.
Nếu bạn đang tìm hiểu hoặc có nhu cầu sử dụng dao phay CNC, hãy lựa chọn AVATAR VINA - Nhà cung cấp linh kiện ngũ kim uy tín nhất tại Bình Dương - HOTLINE: 0963 870 598
Xem thêm:
- Dao Phay Nhôm - Giải Pháp Gia Công Nhôm Chính Xác, Năng Suất Cao
- Dao Phay Cầu Trong Gia Công CNC - Vì Sao Được Ưa Chuộng?
Nguồn: AVATAR VINA
